600 - Mitch Miller in de muziekbusiness van de jaren vijftig
Toen ik rond 1960 in Maastricht opgroeide werd ik omringd door vrienden die met plezier luisterden naar de popmuziek van dat moment, de rock & roll. De komst van de Britse groepen, een paar jaar later, vonden ze verschrikkelijk. Een aantal bleef hangen in de fifties, anderen verschoven hun belangstelling naar de klassieke muziek.
Als een van de weinigen wist ik mijn smaak aan te passen aan de nieuwe muzikale ontwikkelingen. Zo ging ik genieten van de Stones, Animals, Bob Dylan enzovoort.
Als employee bij diverse platenmaatschappijen leerde ik dat je een open oor moest hebben voor steeds weer nieuw talent, met steeds weer nieuwe ideeën. Anders hield je het sowieso niet lang vol in de muziekbusiness. Evenals bij Darwin draaide het om de ‘survival of the fittest’.
Ontwikkelingen in de muziekbusiness na de Tweede Wereldoorlog
Ik gebruik dit opstapje omdat ik het deze keer eens wil hebben over de loopbaan van Mitchell ‘Mitch’ Miller (1911-2010). Mitch, van Oost-Europese joodse afkomst, kreeg de kans om zich als klassiek musicus te bekwamen. Hij stond bekend als een van de beste hoboisten. Tegen het eind van de jaren veertig stapte hij over naar de muziekindustrie, platenmaatschappij Mercury in Chicago.
Mitch werkte mee aan albums met klassieke muziek, maar ging zich gaandeweg ook bemoeien met de populaire muziek van na de tweede wereldoorlog. Na het tijdperk van de grote orkesten, was er steeds meer een rol weggelegd voor zangers en zangeressen. Grote vedettes waren Bing Crosby, Frank Sinatra, Andrews Sisters, Dinah Shore, Nat ‘King’ Cole, Perry Como en Peggy Lee.
Mitch Miller met hobo
Mitch Miller naar Columbia Records
In 1950 werd Miller benoemd bij de grote platenmaatschappij Columbia Records, onderdeel van CBS. Bij die gelegenheid schreef een journalist van vakblad Cashbox: “For twelve years Miller was soloist with the CBS Symphony, during which time he gave premieres of important compositions for solo oboe.
He has made many records for leading record companies and his direction of popular music for Mercury has earned him an enviable reputation in the ‘pop’ field. He produced scores of top selling records for that company including ‘Mule Train’, ‘Lucky Old Sun’ and ‘Again’. He is credited with developing the recording techniques of such artists as Frankie Laine and Vic Damone”.
Frank Sinatra
Niet alle artiesten van Columbia waren blij met de komst en aanpak van Mitch Miller, die zich als een echte producer opstelde. Mitch wilde de supervisie hebben over zijn artiesten. Hij zocht het repertoire uit en schrok er niet voor terug om gebruik te maken van de nieuwste opnametechnieken, zoals het indubben van stemmen en geluiden (gimmicks), en het manipuleren van bandsnelheden – ontwikkeld door gitarist Les Paul (van het duo Les Paul & Mary Ford).
Miller wilde Frank Sinatra voorschrijven welke songs hij op de plaat moest vastleggen en hoe die platen moesten klinken – tot diens ongenoegen. Grote hits bleven uit. Het duurde niet lang of Frank Sinatra stapte van Columbia over naar Capitol Records. Dat gebeurde in 1953.
Frankie Laine
In 1951 werkten Frankie Laine en Mitch Miller weer samen, nu bij Columbia Records. Bij het uitkomen van hun eerste nieuwe single, kon je in Cashbox lezen: “Frankie Laine’s first disk on the Columbia label is a smash. One of the most unusual in Frankie’s long line of unusual disks, ‘Jezebel’ is bound to sweep the country with the dynamic interpretation it gets here.
The side reunites the singer with Mitch Miller and these two have together turned out some of the greatest moneymakers in recent years. Mitch did the arrangement and the backing on this one and his stamp stands out all over it. With Frankie turning in one of his most inspired vocals, the excitement of this piece can’t help but be contagious”.
In de woordkeuze kun je het al zien: Mitch bepaalde wat er moest gebeuren. Hij had het liedje (oorspronkelijk Chinees) uitgezocht en geproduceerd met een fantastisch resultaat – de top van de Amerikaanse hitlijsten.
Guy Mitchell
Dat jaar had Mitch Miller een nog onbekende artiest gelanceerd: Albert Cernick. In Tuney Tunes werd geschreven: “Zo omstreeks het begin van 1950 was er noch in Amerika, noch in ons deel van de wereld iemand, die ooit van de zanger Guy Mitchell had gehoord. En dat kon ook moeilijk, omdat deze jongeman de naam Albert Cernick droeg”.
Cernick was songplugger. “Hij verdiende een magere boterham met het vastleggen op de plaat van nieuwe geestesproducten van songschrijvers, die dan met zo’n plaat gewapend de muziekuitgevers trachtten te overtuigen van de kwaliteiten van hun songs. Behalve dat deze bezigheid voor Albert niet erg winstgevend was, bevredigde zij hem ook niet erg”.
Cernick – van Kroatische afkomst – koos een nieuwe naam. Zijn achternaam werd Mitchell, de voornaam van zijn ontdekker en producer! Van ‘My Heart Cries For You’, een stokoude Franse melodie, werden meer dan een miljoen exemplaren verkocht.
Vanaf die tijd tot het einde van de jaren vijftig regende het hitsingles voor Guy Mitchell. Om er een paar te noemen: ‘My Truly, Truly Fair’ (1951), ‘Singing The Blues’ (1956), ‘Rock-a-Billy’ (1957) en ‘Heartaches By The Number’ (1959).
Artikel in Time magazine
In de late zomer van 1954 werd Mitch Miller in Time al neergezet als ‘director of pop music for Columbia Records’. Zijn komst was een groot succes voor het bedrijf: “In just 18 months, his guesses and general savvy have upped Columbia’s pop record sales more than 60%, pushed Columbia’s label high on bestseller lists. Last week’s Variety rating: of the top ten recordings listed, five were Columbia’s. Miller picks the tunes, picks the singers to record them”.
Muziekuitgevers mochten bij hem op audiëntie komen. “Into Miller’s mid-Manhattan office three days a week troop 40 or 50 professionally bright-eyed song publishers, each with a few tunes for Miller’s examination. If he likes a song, it’s in”.
Over zijn ontdekkingen: “Every singer has certain sounds he makes better than others. Frankie Laine is sweat and hard words – he’s a guy beating the pillow, a purveyor of basic emotions. Guy Mitchell is better with happy-go-lucky songs; he’s a virile young singer, gives people a vicarious lift. Clooney is a barrelhouse dame, a hillbilly at heart”.
Rosemary Clooney was op dat moment succesvol met ‘Come on-a My House’.
Rosemary Clooney
Miller beschouwde zijn werk louter als zijn werk. Hij ging niet naar nachtclubs of recepties. Als hij uitging was het naar een klassiek concert. Over zijn producties liet hij zich minzaam uit. “I wouldn’t buy that stuff for myself. There’s no real artistic satisfaction in this job”.
Johnnie Ray had hij niet zelf aangetrokken, maar hij was wel op het idee gekomen om ‘Cry’ met hem op te nemen, vertelde de artiest later aan Arnold Shaw.
Houd het simpel
Het jazz-maandblad Downbeat liet hem in 1952 aan het woord. Miller was duidelijk: “Musical snobbishness is one of the curses of the music business. Many of the most eloquent things have been said very simply and the simple things are the hardest things to say well. And yet at times people will confuse simplicity for lack of talent and lack of knowledge, and, conversely, will think that because something is complicated, it therefore has to be good”.
Af en toe liet hij zich verleiden om jazzmuziek op de plaat vast te leggen. Dat had niet de gewenste verkoopaantallen opgeleverd. “There are times when great jazz musicians like Harry James make records that you believe in, and nothing happens. For example, I recorded Harry James’ ‘Tango Blues’. I thought it was sensational, and to prove that I wasn’t kidding myself I placed it against hits of the past few years and they made it seem ridiculous.
Yet it came out and we sold only 50 or 60 thousand on it and I must add that was a little disheartening, especially since it sounded like a very commercial record and got played a lot on the air. I guess the kids just weren’t buying anything like that”.
Een les om niet te vergeten.
Mitch Miller in Nederland
Miller bleef niet altijd in zijn hermetisch afgesloten kantoor. Hij trok de wereld in op zoek naar liedjes en ideeën. Op 9 maart 1954 arriveerde hij in ons land. Tuney Tunes (TT) deed verslag. Het viel de verslaggever (een van de velen!) op hoe eenvoudig hij gebleven was. “Zijn eenvoud en hartelijkheid stempelen hem tot een charmante ambassadeur van de lichte muze”. Zo wilde hij bij zijn voornaam aangesproken worden: “Noem me Mitch, niet Mister Miller!”
Communiceren ging hem makkelijk af. “Vlot beantwoordde hij de vragen, die de journalisten op hem afvuurden en hij schudde enkele grappige verhalen uit zijn mouw, terwijl zijn ogen tintelden en de befaamde roodbruine baard agressief op en neer wipte”.
Mitch Miller in Nederland (omslagfoto Tuney Tunes)
Voor het Nederlandse publiek gaf TT aan met welke beroemde artiesten hij verbonden was. “Mitch heeft zijn faam te danken aan de voortvarende en vakkundige manier, waarop hij Rosemary Clooney, Jo Stafford, Jimmy Boyd, Frankie Laine, Guy Mitchell en andere pupillen tot sterren heeft gebombardeerd”.
TT: “Natuurlijk vroeg men Mitch, welke eigenschappen hij in een zanger of zangeres zocht, om er goede platen mee te maken.
‘Je kunt de zangsterren op een plaat niet zien’, antwoordde Mitch, ‘en het gaat er dus om, iemand te vinden die een persoonlijke stijl heeft, die je direct kunt herkennen als je zijn stem hoort’”.
Jeugdmuziek
Nico ‘Nicky’ Boer van Phonogram, de Nederlandse distributeur van Columbia, probeerde Miller te interesseren voor zijn eigen jong talent. Miller besefte immers dat de jeugd zich steeds meer aan het roeren was, zoals je in Billboard kon lezen. “Youth is being served at Columbia Records these days. First, Mitch Miller, the diskery’s artists and repertoire chief, released Jo Stafford’s ‘Young and Foolish’ and then Rosemary Clooney’s ‘Love Among the Young’.
Now the label is recording bunches of actual live youngsters. First, Miller signed up Detroit’s well-known ‘Make Way for Youth’ Chorus, and most recently he recorded two full bus loads of Chappagqua (N. Y.) High School Kids. The Detroit group, long-time favorites on WJR, Detroit’s CBS affiliate, are conducted by Don Large.
The Chappaqua Kids, from New York’s suburban Westchester County, were organized and are conducted by Jimmy Leyden”.
Zijn ervaringen met jonge artiesten leverden niet het gewenste resultaat op. Miller had weinig of geen binding met wat er in Amerika broeide. Tijdens zijn bezoek aan Londen in 1955 praatte hij met een verslaggever van New Musical Express. In die tijd was Bill Haley helemaal doorgebroken en stond Elvis Presley aan het begin van zijn loopbaan.
Miller voelde zich meer verbonden met de ontwikkelingen in Engeland, dat achter liep op de VS. “I find that my taste in music and the taste of the British public seem to harmonise on most things. And there are reasons why I think this is true. First of all, the British are not quite in so much a hurry as we Americans are. They take time out to really listen. For them music isn’t just a background for talk, or bowling, or dancing, or ice-cream sodas, the way it is in this country. Music, to the British, is something to be really listened to, to study; analyse”.
In de amusementsmuziek bleef je roem jaren hangen. In de rock & roll kon het snel weer afgelopen zijn, liet hij zich ontvallen. “This business can be a very discouraging one. You put your heart and head into what you think is a good tune. You think, and work out just how you think it can best be presented. Then – flop! Nothing! Somehow in all the hullaballoo of the hundreds of records being issued all of the time, your tune escapes; no one notices it”.
1957
Op 30 november 1957 liet Melody Maker hem aan het woord. Vanaf 1956 had de rock & roll muziek een dominante positie ingenomen in de westerse wereld. Maar niet bij Columbia Records, waar Miller aan het roer stond. Journalist Ren Grevatt noemde hem desondanks nog steeds ‘the man who makes the stars’.
Grevatt begon met een citaat van Mitch Miller: “Rock ’n’ roll is the glorification of monotony”.
Miller legde hem uit dat dat de nieuwe muziek bestemd was voor kinderen van 12 tot 15 jaar. Dat marktsegment liet hij over aan zijn collega’s bij andere maatschappijen. Als de jongens en meisjes tot de jaren des onderscheids gekomen waren, zouden ze, meende hij, voor de rest van hun leven wel overstappen op de kwaliteitsartiesten van Columbia. “We figure on losing this group completely with our records. Later on, the kids develop taste, and we welcome them back in the fold. The ones with a certain amount of taste for quality, even in the teen years, are the ones who will someday become buyers of our albums”.
Miller noemde het bekende rijtje artiesten, aangevuld met Johnnie Ray, Four Lads, Jo Stafford, Tony Bennett en Doris Day. Grevatt: “Everyone of Miller’s artists, though they may not always make the leading trade best-selling charts, are consistent sellers. Each one had a story to tell, each one had a sound and none had any illiterate rock ’n’ roll sounds”.
Miller had weer eens flink toegeslagen met Doris Day. “A year ago, when Doris Day was widely rumoured to be going to another label, Miller resigned her and forthwith cut ‘Que Sera Sera’, another million seller smash”.
‘Rock & Roll is bijna fascisme’
Mitch Miller, die hobo gespeeld in de klassieke muziek had, kreeg steeds meer de pest aan de nieuwe jeugdmuziek. Grevatt: “Miller’s distaste for the rock ’n’ roll idiom borders on outright revulsion, not only because it’s what he has called ‘know nothingism’ in music, but for sociological and political reasons as well”.
Aan de journalist vertelde hij: “Rock ’n roll becomes almost a credo among a certain element of juveniles. “They accept almost any form of it, even the lowest and most distasteful without question because everybody else in their group does. It’s the thing to do. It seems to encourage sloppy clothes that become the accepted uniform. The kids take it all without discrimination. It’s one step from fascism”.
Miller zette zich vooral af tegen Elvis Presley. “As a prime example of the cultist tendency, he singles out Presley, whom he dismisses as ‘a three ring circus’”.
Was hij ervan op de hoogte dat zijn manager, Col. Tom Parker (de Nederlander Dries van Kuijk) eerder in het circus gewerkt had? In onze tijd weten we dat Parker zijn cliënt aan Columbia had aangeboden toen hij bij Sun Records wilde vertrekken. Was het jaloezie vanwege het enorme succes dat hij had laten lopen?
Johnny Mathis in plaats van Elvis Presley
Mitch Miller begon liever over zijn nieuwe ontdekking te praten. “Our newest star, like Frankie Laine, Johnnie Ray, Guy Mitchell, Doris Day, Rosemary Clooney and the rest, I think will one day be very big in England. That’s Johnny Mathis. He’s had three hits here – ‘Wonderful, Wonderful’, ‘It’s not for me to say’ and ‘Chances Are’. And I think he has a style that’s bound to catch on in England.
Mathis took six months to make his first record a hit here. But he has had three in a row now, and I predict he’ll be around both here and abroad for a lot longer than the overnight sensations”.
Jazz
Miller had nog iets te melden. Behalve als eerste verantwoordelijke voor de populaire muziek was hem ook gevraagd om de jazz-afdeling onder zijn hoede te nemen. “In his new role he will make the records of men like Errol Garner and Dave Brubeck”.
Miller had zich voorgenomen om de jazzartiesten van Columbia klaar te stomen voor het grote publiek, weg van de specialisten. “We hope to make more people than ever followers of jazz”.
In 1959 nam hij Dave Brubeck, ‘onder zijn hoede’, het nummer ‘Take Five’ op in de studio. Het werd een wereldhit. Over Dave Brubeck zei hij in 1957: “He has developed a relatively mass audience for his work. Unfortunately, when a jazz artist becomes really accepted, a lot of the strictly jazz-oriented critics and fans tend to say he’s lost his drive as a creative jazz force. We feel that just as jazz is good for the few, it’s good for the masses”.
Dave Brubeck en Mitch Miller
Vrouwelijke rockers
Er waren heel wat vrouwen met succes actief in de populaire en in de zwarte muziek. Maar in 1957 nog niet in de rock & roll. “There are few girl rock ’n’ roll singers”. In die richting zocht hij dan ook niet, ook om een andere reden: “The bulk of the teenage buyers are girls. They’re not interested in girl singers. And even if there were, I don’t think many girl buyers would want to identify themselves with a girl showing herself off to a disadvantage with those ridiculous rock ’n’ roll songs”.
Desondanks probeerde hij Lorree Collins te lanceren, maar vergeefs. Artiesten als Connie Francis, Wanda Jackson en Brenda Lee vond je niet bij Columbia.
Afgesloten kantoor
Het lijkt erop dat Mitch Miller zich meer dan weleer van de ‘boze’ buitenwereld had afgesloten, gaf Ron Grevatt aan: “Most of the pop song publishers have offices within clear view of Miller’s Seventh Avenue haven. That’s why his office is permanently curtained with deep, thick drapes. He doesn’t want anybody looking in the window, when his secretary says he’s in conference!”
Over de top?
Aan alles komt een einde, ook aan de ideeën en aanpak van Mitch Miller. Op de een of andere manier moet hij beseft hebben dat de wereld aan het veranderen was. De kans om Elvis Presley te contracteren had hij aan zich voorbij laten gaan, maar hij haalde wel Johnny Cash en Carl Perkins weg bij Sun Records. Ook maakte hij later een overeenkomst met het duo Jerry Leiber en Mike Stoller, die met hun rocksongs en -producties uitermate succesvol geweest. Het tekenen van nieuwe artiesten liet hij binnen Columbia vaak aan anderen over. Zo haalde John Hammond iemand als Bob Dylan binnen.
Mitch Miller ging zich ook meer bezig houden met de productie van albums in plaats van singles. Dat leverde Columbia Records een hoop extra omzet op. Omzet niet alleen van anderen, maar ook van zich zelf, de platen die hij onder eigen naam maakte.
Platen onder eigen naam maken was al eerder begonnen. In 1955 had hij een nummer één hit met zijn versie van ‘The Yellow Rose of Texas’, in 1958 scoorde hij internationaal met de titelsong van de film ‘Bridge on the River Kwai’, gebaseerd op ‘Colonel Boogie’.
Sing Along met Mitch
Ook op een andere manier wist Mitch Miller zich aan een ouder wordend publiek te binden. Miller zette niet alleen het Mitch Miller Orchestra op, maar ook een koor dat zijn naam droeg. Met dat koor was hij regelmatig te zien en te horen op de Amerikaanse tv-zender NBC.
Op 30 januari 1961 publiceerde Billboard het artikel ‘Mitch Miller on march to still more victories’. Daarin werd gesteld: “Ten years ago, Mitch Miller was the king of the singles field. Now, a decade later, Mitch Miller is not only one of the kings of the album field, with 10 best selling ‘Sing Along albums’ but also the proud proprietor of a brand-new ‘Sing Along’ TV series.
It is hard to remember that the genial, amiable Mitch of today, leading his gang in old sweet songs and cavorting with kids on TV, is the same Mitch who set the entire music industry on its ear back in the early ’50s. At that time Mitch was considered by many recording executives and music publishers to be an arch-revolutionary, destroying the business with wild sounds, French horns, swinging harpsichords, ‘bad’ songs and singers who couldn’t sing. In the days prior to rock and roll it was Mitch who was accused of ‘wrecking the pop record business’”.
Met het koor had Miller een nieuwe draai gevonden. Het contracteren van mogelijke jeugdige idolen kwam in andere handen. Met zijn eigen albums en tv-shows wist hij zich nog jaren te handhaven.
Het artikel eindigde als volgt: “In August 1958, Mitch issued his first ‘Sing Along’ album. The tunes – all fine standards and public domain items – were sung in a casual manner by a pleasantly professional male vocal group and the words to the tunes were printed on sheets enclosed in the album envelope. The album took off like a startled rabbit, and the ‘Sing Along’ albums have taken off ever since, building into one of the hottest series in the history of the record business. Mitch claims that through store and rack sales, and club sales, his 10 Sing Along Albums have racked up sales totaling over four millions. This means that Mitch’s albums alone have grossed close to $20 million.
Mitch is still recording artists both on singles and albums, and still issuing singles of his marching band as well.
Mitch gave up his post as pop chief last September [1960], and Frank DeVol took over as pop singles and album chief. But Mitch is still recording a roster of single and album artists and occasionally issuing singles with his marching band. His interests now, appear to lie mainly with his ‘Sing Along Gang’, his new TV show, his booming album sales and home and family.
In 1965 verliet Mitch Miller het bedrijf dat hij had helpen groot maken – niet via de achterdeur maar via een zijdeur. Hij stapte over naar concullega MCA.
Bij zijn overlijden in 2010 – op 99-jarige leeftijd – schreef Henk van Gelder in het NRC: “Langzaam maar zeker verdween Mitch Miller uit beeld. Maar zijn platen zijn tot op de dag van vandaag klassiekers gebleven”. Het artikel kreeg als kop mee: “Succes met meezingplaten: Mitch Miller (1911 – 2010)”.
Harry Knipschild
19 juli 2026
Clips
* Rosemary Clooney, Come On-A My House
* Mitch Miller, River Kwai March
Literatuur
‘Mitch Miller named director of Columbia Records popular records division’, Cashbox, 11 februari 1950
‘Disk of the week, Frankie Laine, Jezebel’, Cashbox, 28 april 1951
‘Guy Mitchell’, Tuney Tunes, augustus 1951
‘How the money rolls in’, Time, 20 augustus 1951
Mitch Miller, ‘Mitch, the bearded hit-maker, slaps musical snobbisness’, Downbeat, 16 juli 1952
‘Mitch met de baard kwam eens persoonlijk kijken’, Tuney Tunes, april 1954
‘Teen Time. Columbia is on a real kick for youth’, Billboard 14 mei 1955
‘Mitch Miller writes: I like recording for the British’, New Musical Express, 28 oktober 1955
Ren Grevatt, ‘The man who makes the stars’, Melody Maker, 30 november 1957
Wally Peterson, ‘Mitch Miller still blasting [rock music]’, Record Mirror, 19 juli 1958
Bob Rolontz, ‘Mitch mulls slot for Leiber-Stoller’, Billboard, 6 april 1959
‘Sing along. Everyone wants to get in Mitch’s act, Billboard, 25 april 1960
‘Mitch Miller on march to still more victories’, Billboard, 30 januari 1961
‘Mitch Miller’, Cashbox, 6 januari 1962
‘Mitch Miller joins MCA’, Billboard, 3 april 1965
Arnold Shaw, The Rockin’ Fifties, New York 1974
Richard Severo, ‘Mitch Miller, maestro of the singalong’, New York Times, 2 augustus 2010
Henk van Gelder, ‘Succes met meezingplaten: Mitch Miller (1911-2010)’, NRC, 3 augustus 2010
- Raadplegingen: 260